Vriendelijkheid · Facet A2
Oprechtheid beschrijft hoe rechtstreeks je met anderen omgaat: noem je de echte reden, of leg je er een presentabele voor in de plaats. Met goed en kwaad heeft de schaal weinig te maken. Ze peilt of je krijgt wat je wilt door het gewoon te zeggen, of door eerst de indruk te sturen.
Gratis, zonder registratie, direct je uitslag
Oprechtheid meet in de IPIP-NEO het rechtstreekse omgaan met mensen. De stellingen vragen of vleien een gewone manier is om je zin te krijgen, of je een nette reden overhandigt terwijl de echte thuisblijft, en of een handige halve waarheid aanvoelt als gewoon gereedschap. Een hoge score betekent dat de genoemde reden ook de werkelijke reden is.
De naam wekt meer verwachtingen dan de schaal waarmaakt. In onderzoek heet dezelfde vragenlijst doorgaans Straightforwardness, rechtdoorzee zijn, en die naam dekt de lading beter: het gaat om de openheid van je omgang en niet om je geweten, je waarden of je daden. Geen enkel item telt goede daden op en geen enkel item betrapt iemand op iets. Gepeild wordt langs welke weg je invloed uitoefent.
Aan de andere kant van de schaal staat een eigen vakmanschap. Aanvoelen hoe iets binnenkomt, gegevens achter de hand houden tot ze iets waard zijn, en een verzoek zo verpakken dat het aangenomen kan worden: daar draaien onderhandelen en diplomatie op. Wie laag uitkomt is geen minder mens, maar iemand die het spel met een tussenlaag speelt. De schaal zet je ergens tussen open kaart spelen en slim spelen.
In de literatuur heet deze schaal doorgaans Straightforwardness; oudere teksten over hetzelfde terrein spreken van oprechtheid of ongekunsteldheid. Onze vragen komen uit de vrije IPIP-pool van Johnson, zonder commerciële vragenlijst erachter.
Drie dingen liggen zo dicht tegen deze schaal aan dat ze er moeiteloos voor doorgaan, en bij alle drie haalt een cijfer uit dezelfde matrix de verwarring uit elkaar.
De schaal controleert je fatsoen niet en betrapt niemand op een leugen. Wie bovenaan staat kan egoïstisch zijn op manieren waar de items nooit naar vragen, en wie onderaan staat kan uiterst nauwgezet zijn met beloftes, met geld en met andermans rust. Gemeten wordt één smalle gewoonte: gaat je invloed door de voordeur of via de achterkant.
Deze twee staan dichter bij elkaar dan welk ander paar uit verschillende domeinen ook: 0,69, gemeten over 360 van zulke paren. Toch vragen ze iets anders. Plichtsbesef gaat over aangegane verplichtingen, dus of het afgesproken werk er ook echt komt. Oprechtheid gaat over het kanaal dat je kiest naar de mens tegenover je.
Zeggen wat je bedoelt is iets anders dan alles zeggen wat je denkt. In onze cijfers loopt oprechtheid mee met meegaandheid op 0,58 in plaats van er tegenin, en met assertiviteit ligt het verband licht onder nul, op min 0,21. Wie hier hoog uitkomt is dus zelden degene die je voor een volle zaal terechtwijst.
Geen van beide kanten is de prettigste om zaken mee te doen. Wat de ene kant je oplevert, stuurt ze even later als rekening terug.
Je legt je reden op tafel en laat hem daar liggen. Niemand hoeft jou te ontcijferen, misverstanden zijn zeldzaam en afspraken zijn snel rond. De rekening komt in kamers waar iedereen nog iets achterhoudt: jij opent met je echte bedrag, en een open standpunt kan tegen je gebruikt worden door iemand die het zijne voor zich houdt.
Draaien en verbloemen liggen je niet. Wat je zegt kun je op vertrouwen, en die betrouwbaarheid is op lange termijn meer waard dan welke slimme zet ook.
Je weegt af hoe iets binnenkomt voordat je het zegt, en je houdt materiaal in reserve tot het uitgeven ervan iets oplevert. Dat is het gereedschap van onderhandelen en van diplomatie, en het beschermt je waar volledige openheid duur betaald wordt. De rekening komt later: wie een tweede laag voelt zitten, heeft meer tijd nodig.
Je weet hoe je een situatie naar je hand zet, en soms doe je dat ook. Dat is een echte vaardigheid, met één addertje: mensen onthouden het als ze het doorkrijgen.
Ongeveer vier op de tien profielen komen in de middenband uit, en daar valt uitstekend mee te leven. Zulke mensen zijn open over wat gewicht in de schaal legt en diplomatiek over de rest, zodat de waarheid meestal wel aankomt, alleen met de randen eraf gevijld.
Laag, gemiddeld en hoog volgen de knip van Johnson in 30, 40 en 30 procent, en niet een drempel voor eerlijkheid. De schaal beschrijft één gewoonte in de omgang met anderen. Ze kan je gedrag niet natrekken en niet vaststellen of wat je gezegd hebt ook klopte.
Tien antwoorden worden bij elkaar opgeteld, dus een ruw totaal loopt van 10 tot 50. De curve hieronder is getekend op 135.947 afgeronde profielen van de lange versie, en het zwaartepunt ligt hoog: gemiddeld 37,5 punten, met een spreiding van 6,36.
| Percentiel | Ruwe score |
|---|---|
| 10 | 29 |
| 25 | 34 |
| 50 | 39 |
| 75 | 43 |
| 90 | 46 |
De helft van de mannen valt tussen 32 en 41 punten, de helft van de vrouwen tussen 36 en 44. Smal dus, en twee punten brengen je hier ver: 37 ruwe punten staat bij een man op het 53e percentiel en bij een vrouw op het 35e. Een percentiel zet je naast je eigen geslacht en leeftijd.
Twee groepsverschillen zijn hier de moeite waard: het verschil tussen mannen en vrouwen, en een verschuiving over de leeftijden die nergens stilvalt.
Vrouwen komen gemiddeld op 38,6 punten en mannen op 35,9, een gat van 2,75 op een bereik van 40 punten. Dat is het achtste grootste geslachtsverschil van de dertig facetten: duidelijk aanwezig en verder niet opzienbarend. Leeftijd schuift verder op: mannen gaan van 34,8 onder de 21 naar 38,7 boven de 60 en vrouwen van 37,4 naar 41,4, en die klim houdt in alle vier de leeftijdsgroepen stand. Boven de 60 dunt de steekproef uit tot ongeveer 250 mannen en 255 vrouwen.
Vriendelijkheid bestaat uit zes losse gewoonten, en deze houdt ongewoon gezelschap. Haar naaste partner in het hele model staat buiten het eigen domein: plichtsbesef, dat bij consciëntieusheid hoort, op 0,69. Binnen het domein zelf ligt meegaandheid het dichtstbij, op 0,58, en vertrouwen het verst weg, op 0,31.
Op het werk levert de hoge kant een schatting op waar je op kunt bouwen. Is een deadline onhaalbaar, dan hoor je dat in het overleg en niet pas in week zes. Diezelfde collega pleit meestal beroerd voor zijn eigen promotie, want dat pleidooi vraagt om een verpakking die hij niet gaat maken. De lage kant bewerkt in plaats daarvan de zaal en giet het plan in de vorm waarin het getekend wordt.
Dichtbij huis draait het op een mengsel van allebei. Bij hoge scores is het rustig gezelschap, omdat er niets geregisseerd wordt: wat er gezegd is, was ook bedoeld. De prijs zit in het moment, want een openhartige zin komt binnen of de avond zich ervoor leende of niet. Lage scores beschermen de ander met een geredigeerde versie, tot iemand de redactie opmerkt.
Voor groei is de vraag niet hoe je eerlijker wordt, want eerlijkheid is niet precies wat de items peilen. Bovenaan ligt de ruimte in de presentatie: een goed gekozen moment en een goed gekozen woord zijn nog geen manipulatie. Onderaan ligt ze in het bereik, want het oor voor de ander dat een deal sluit, slijt aan banden die nooit een onderhandeling waren.
Hoeveel hiervan krijg je mee? Bij de trekken van de Big Five wijst onderzoek onder tweelingen ongeveer de helft van de verschillen tussen mensen toe aan aanleg, en het grootste deel van de rest aan wat iemand in zijn eentje meemaakt, buiten het gedeelde gezin om. Er blijft dus ruimte over, en die wordt langzaam gebruikt: over een decennium verschuift de volgorde tussen mensen nauwelijks.
Het niveau zelf kruipt wel omhoog, en onze normen laten die klim rechtstreeks zien, in alle vier de leeftijdsgroepen en bij beide geslachten, wat oprechtheid in een klein gezelschap plaatst. De vier steilste stijgers van de dertig facetten horen bij consciëntieusheid, en deze komt daar vlak achter, op de zesde plaats. De tabellen zetten verschillende mensen naast elkaar, dus de helling hoort bij een populatie.
Wat één cijfer niet vertelt, is wat jouw openheid doet naast de rest van je profiel. Hoge oprechtheid met lage assertiviteit ernaast pakt heel anders uit dan met hoge assertiviteit ernaast. Zulke combinaties leest de betaalde analyse.
Gratis, zonder registratie, direct je uitslag
De lange versie meet oprechtheid met tien stellingen, de korte met vier. Acht van die tien zijn vanaf de tactische kant geschreven, meer omgekeerde items dan enig ander facet in de test, en in de korte versie zijn het er vier van de vier. Elk antwoord telt 1 tot 5 punten, omgekeerde items worden gedraaid, en het totaal gaat langs de normtabel voor jouw geslacht en leeftijd.
Alfa laat zien hoe goed de uitspraken van een schaal bij elkaar passen. In onderzoek geldt 0,70 en hoger als solide. Wij hebben deze getallen zelf berekend op de open data van Johnson, dus ze zijn te vergelijken met de gepubliceerde waarden.
De formuleringen zelf staan hier niet. Wie ze vooraf leest, antwoordt anders, en op een schaal waar de meeste items de verleidelijke zet beschrijven, weegt dat zwaarder dan gewoonlijk.
300 vragen · ongeveer 35 minuten
Doe de volledige test120 vragen · ongeveer 15 minuten
Doe de korte versieGratis, zonder registratie, direct je uitslag
Zet je eigen schatting op de balk hieronder voordat de vragenlijst iets over je zegt, beantwoord daarna de stellingen en leg de twee naast elkaar. Het verschil is vaak het interessantere getal.
0 betekent lager dan bijna iedereen die de test deed, 100 betekent hoger dan bijna iedereen.
Dit is een schatting, geen meting. De test vergelijkt je antwoorden met normen van echte mensen.
Nee. De schaal vraagt hoe je mensen beïnvloedt en niet of je regels breekt. Wie laag uitkomt beschrijft zichzelf als iemand die kan vleien, gegevens kan achterhouden en een verzoek in zijn mooiste vorm brengt. Dat is geen liegen, en een vragenlijst heeft sowieso geen manier om liegen te betrappen.
Die bestaat niet. De hoge kant koopt duidelijkheid en betaalt met onderhandelingsruimte, want een open standpunt ligt er ook voor de tegenpartij klaar. De lage kant koopt speelruimte en betaalt met de tijd die anderen nodig hebben voordat ze met jou tot zaken komen. Welke kant helpt, hangt af van het profiel eromheen.
Het zijn de twee dichtstbijzijnde facetten uit verschillende domeinen die we in de data tegenkomen, op 0,69, en toch meten ze iets anders. Plichtsbesef kijkt of de verplichtingen nagekomen worden, oprechtheid kijkt hoe je omgaat met de mens tegenover je. Allebei beschrijven ze iemand van wie het leven niet op stille uitzonderingen draait.
Het gemiddelde van vrouwen ligt op 38,6 punten en dat van mannen op 35,9, een verschil van 2,75 op veertig mogelijke punten, en daarmee staat dit facet achtste van de dertig. Zulke cijfers scheiden groepsgemiddelden en geen twee personen. Over de oorzaak wordt nog gestreden.
Moeiteloos, zoals bij elke zelfrapportage. Acht van de tien stellingen beschrijven de verleidelijke zet, dus wie het met al die acht oneens is, staat binnen een minuut bovenaan. Wat dat oplevert is een percentiel van de persoon die je graag zou zijn. Antwoord dus snel en in je eentje.
Wij meten alfa op 0,79 voor de tien stellingen en 0,75 voor de vier, allebei op de open data van Johnson. Bruikbaar maar bescheiden, en dat geldt voor het hele domein: de facetten van vriendelijkheid vormen samen het minst samenhangende blok van de test.
Dertig facetten, één vragenlijst: de lange versie stelt tien stellingen per facet, de korte vier. Registreren hoeft niet en betalen ook niet, en de percentielen verschijnen zodra je klaar bent.
Gratis, zonder registratie, direct je uitslag