Εξωστρέφεια · Πτυχή E3
Η διεκδικητικότητα είναι το κομμάτι της εξωστρέφειας που κρίνει ποιος πιάνει το τιμόνι. Δεν αφορά την ένταση της φωνής ούτε την επιθετικότητα: μετρά πόσο εύκολα δηλώνεις θέση, παίρνεις πρώτος τον λόγο και δίνεις κατεύθυνση σε μια ομάδα χωρίς αρχηγό. Ψηλά στην κλίμακα βρίσκεσαι μπροστά χωρίς να σου το ζητήσουν, χαμηλά αφήνεις άνετα κάποιον άλλο να χαράξει την πορεία.
Δωρεάν, χωρίς εγγραφή, αποτελέσματα αμέσως
Η διεκδικητικότητα στα Big Five μετρά την κοινωνική ορμή: πόσο εύκολα αναλαμβάνεις, παίρνεις τον λόγο και βάζεις τη γνώμη σου μπροστά σε άλλους. Οι προτάσεις ρωτούν για την ηγεσία, για τη διάθεση να μιλήσεις και να προχωρήσεις στην πρώτη γραμμή μιας ομάδας. Το αν η θέση σου ήταν σωστή, ή αν άξιζε να την ακολουθήσουν, δεν μπαίνει στη βαθμολογία.
Η πτυχή ανήκει στην εξωστρέφεια και σημαδεύει ένα συγκεκριμένο μισό της. Η έρευνα χωρίζει συχνά τη διάσταση στα δύο: από τη μια η ζεστασιά και η παρέα, από την άλλη η ορμή και η ορατότητα. Η Εγκαρδιότητα και η Κοινωνικότητα ανήκουν στην πρώτη πλευρά, αυτή η πτυχή είναι ο καθαρότερος δείκτης της δεύτερης. Γι αυτό ένα κοινωνικό άτομο που απεχθάνεται να αποφασίζει βγαίνει συνηθισμένο προφίλ.
Η βαθμολογία περιγράφει προδιάθεση, όχι θέση στο οργανόγραμμα. Πολλοί παίρνουν ρόλους που απαιτούν να ηγούνται και τους βγάζουν εις πέρας μια χαρά, ενώ η δική τους ένδειξη μένει στη μεσαία ζώνη. Η κλίμακα πιάνει την έλξη προς την μπροστινή θέση τότε που τίποτα δεν σε σπρώχνει ούτε προς τη μία πλευρά ούτε προς την άλλη.
Στη βιβλιογραφία η κλίμακα κρατά το όνομα διεκδικητικότητα, ενώ οι εργασίες που σπάνε την εξωστρέφεια σε δύο όψεις καλύπτουν το ίδιο έδαφος ως όψη της δράσης και της πρωτοβουλίας. Τα δικά μας ερωτήματα προέρχονται από το ελεύθερο σύνολο IPIP που δημοσίευσε ο Johnson.
Τρεις γειτονικές έννοιες μπλέκονται με αυτή τη λέξη στην καθημερινή κουβέντα, και η καθεμιά αλλάζει το τι σημαίνει η βαθμολογία σου. Στα ελληνικά η πρώτη είναι η πιο συχνή: διεκδικώ και επιτίθεμαι ακούγονται σαν το ίδιο πράγμα.
Η διεκδικητικότητα βάζει μια θέση στο τραπέζι, η επιθετικότητα πατάει πάνω στον άνθρωπο που κρατά την αντίθετη. Για εχθρότητα η κλίμακα δεν ρωτά, και τα δεδομένα συμφωνούν: η πτυχή με τον Θυμό (N2) πρακτικά δεν σχετίζονται, στο μείον 0,03. Υπάρχει ήπια αντίθετη τάση με τη Διαλλακτικότητα (A4), στο μείον 0,30, δηλαδή οι υψηλές βαθμολογίες υποχωρούν λιγότερο εύκολα. Το να μην υποχωρείς δεν είναι επίθεση.
Τα σεμινάρια με αυτό το όνομα διδάσκουν συμπεριφορά: να λες όχι, να ξεκινάς από αυτό που θέλεις, να κρατάς γραμμή σε μια δύσκολη κουβέντα. Τέτοιες δεξιότητες μαθαίνονται από οποιοδήποτε σημείο της κλίμακας. Η πτυχή περιγράφει το σημείο στο οποίο επιστρέφεις όταν δεν σε προπονεί κανείς, οπότε κάποιος μπορεί να διδάσκει τέτοιο σεμινάριο και να μετριέται στη χαμηλή ζώνη.
Το να πιστεύεις ότι τα καταφέρνεις και το να παίρνεις τον λόγο συνδέονται, χωρίς να ταυτίζονται. Στα δεδομένα μας οι δύο κλίμακες πηγαίνουν μαζί στο 0,51, και στο κενό ανάμεσά τους κάθονται οι ενδιαφέρουσες περιπτώσεις: όσοι ξέρουν ακριβώς τι πρέπει να γίνει και δεν το λένε ποτέ, και όσοι βγαίνουν πρώτοι μπροστά ενώ αμφιβάλλουν αν θα τα καταφέρουν.
Καμία πλευρά δεν είναι η καλύτερη προσωπικότητα. Η καθεμιά αγοράζει κάτι και το πληρώνει κάπου αλλού.
Όταν ένα δωμάτιο δεν έχει επικεφαλής, γίνεσαι εσύ μέσα σε ένα λεπτό, συνήθως χωρίς να το αποφασίσεις. Οι θέσεις βγαίνουν από μέσα σου έτοιμες, μαζί και οι αντιπαθητικές, ενώ η ομάδα σού περνά τις αποφάσεις που δεν θέλει να χρεωθεί κανείς. Ο λογαριασμός έρχεται στον αέρα του δωματίου: όποιος κρατά καλύτερη απάντηση και μιλά σιγά, καμιά φορά δεν προλαβαίνει.
Το να παίρνεις τα ηνία σού βγαίνει φυσικά. Σε ένα δωμάτιο χωρίς αρχηγό γίνεσαι εξ ορισμού εσύ, και η φωνή σου τείνει να ορίζει την κατεύθυνση της συζήτησης.
Την κατεύθυνση προτιμάς να τη δέχεσαι παρά να τη δίνεις, και όταν τελικά μιλάς, το δωμάτιο τείνει να ακούει: δεν ξοδεύεις την προσοχή του στα πάντα. Οι άνθρωποι διαφωνούν μαζί σου ανοιχτά, άρα ακούς τι σκέφτονται πραγματικά. Το κόστος βρίσκεται στον χρόνο: η σκέψη που έφτιαχνες φτάνει αφού έχει ήδη κλείσει η απόφαση.
Προτιμάς να επηρεάζεις αθόρυβα παρά να κρατάς το μικρόφωνο. Όταν μιλάς, είναι συνήθως επειδή έχεις κάτι να πεις, και οι άλλοι το προσέχουν.
Περίπου τέσσερις στους δέκα στέκονται στη μεσαία ζώνη, όπου το να ηγηθείς είναι απάντηση στις περιστάσεις και όχι συνήθεια. Κάποιος πρέπει να αποφασίσει και δεν το κάνει κανείς, οπότε το αναλαμβάνεις. Αν κάποιος άλλος τα πηγαίνει μια χαρά, τον αφήνεις.
Το χαμηλό, το μέσο και το υψηλό ακολουθούν τη σύμβαση εκατοστημορίων 30/40/30 που χρησιμοποιεί ο Johnson. Η κλίμακα μετρά πόσο εύκολα βγαίνεις μπροστά, όχι πόσο καλά τα καταφέρνεις, πόσο δίκιο έχεις ή πόση αξία έχεις.
Η ακατέργαστη βαθμολογία είναι το άθροισμα 10 απαντήσεων, άρα κινείται από το 10 στο 50. Η καμπύλη παρακάτω βγαίνει από 135.947 ολοκληρωμένα προφίλ της πλήρους έκδοσης, και ο μέσος όρος πέφτει στο 34,09.
| Εκατοστημόριο | Ακατέργαστη βαθμολογία |
|---|---|
| 10 | 24 |
| 25 | 30 |
| 50 | 35 |
| 75 | 40 |
| 90 | 44 |
Η διάμεσος κάθεται στο 35 και τα μισά προφίλ χωρούν ανάμεσα στο 30 και το 40. Το εκατοστημόριο σε συγκρίνει με ανθρώπους του φύλου και της ηλικίας σου που έδωσαν αυτό το τεστ, όχι με τον πληθυσμό γενικά: στο δείγμα βρίσκονται όσοι κάθισαν μόνοι τους σε ένα ερωτηματολόγιο στο διαδίκτυο.
Εδώ οι μέσοι όροι των ομάδων έχουν τα λιγότερα να πουν από κάθε άλλη πτυχή, και αυτό ακριβώς είναι το εύρημα που αξίζει να διαβάσεις.
Από τις 30 πτυχές αυτή χωρίζει τα φύλα λιγότερο από όλες: οι γυναίκες συγκεντρώνουν κατά μέσο όρο 34,11 μονάδες και οι άνδρες 34,06, απόσταση 0,05 σε εύρος 40 μονάδων. Σχεδόν ίδια, αλλά όχι ακριβώς μηδέν. Το ίδιο δείγμα τα χωρίζει κατά 4,3 μονάδες στο άγχος. Την κλίμακα τη μετακινεί περισσότερο η ηλικία, ήπια προς τα πάνω: οι άνδρες από 33,5 κάτω των 21 σε 35,1 μετά τα 60, οι γυναίκες από 34,1 σε 34,5, με περίπου 250 άτομα ανά φύλο στη μεγαλύτερη ομάδα.
Η εξωστρέφεια είναι έξι χαρακτηριστικά που αναφέρονται με έναν αριθμό, και το ποιο από αυτά τρέχει ψηλά αλλάζει την ανάγνωση. Μέσα στη διάσταση η πτυχή πάει μαζί με την Εγκαρδιότητα (0,54), την Κοινωνικότητα (0,50) και τη Δραστηριότητα (0,49). Έξω από αυτήν κοιτάζει προς τα κάτω: με τη Συστολή στέκεται στο μείον 0,68, το πιο αντίθετο ζευγάρι από τα 435 των δεδομένων μας, και με τη Μετριοφροσύνη στο μείον 0,57.
Στη δουλειά η υψηλή βαθμολογία γίνεται ορατή πριν γίνει χρήσιμη. Μιλάς νωρίς, οπότε η δική σου ανάγνωση του προβλήματος ορίζει το πλαίσιο στο οποίο απαντούν οι υπόλοιποι, και οι αδέσποτες αποφάσεις κατευθύνονται προς εσένα. Το κόστος το πληρώνουν οι πιο σιωπηλοί συνάδελφοι, που η καλύτερη απάντησή τους φτάνει αφού η ομάδα έχει δεσμευτεί. Η χαμηλή βαθμολογία διαβάζεται ως εύκολη συνεργασία και πληρώνει στον χρόνο: ό,τι είχες στο μυαλό σου μένει εκεί όσο η απόφαση κλείνει.
Στις κοντινές σχέσεις το χαρακτηριστικό φαίνεται γρήγορα. Οι υψηλές βαθμολογίες λένε νωρίς τι θέλουν, κάτι που γλιτώνει το άτομο δίπλα σου από τη μαντεψιά και κρατά τις διαφωνίες σύντομες και ανοιχτές, αν και μικρές προτιμήσεις κλειδώνουν πριν προσέξει κανείς ότι υπήρχε επιλογή. Οι χαμηλές βαθμολογίες αφήνουν πολύ χώρο, και μαζί τους ζει κανείς άνετα μέχρι να στοιβαχτούν τα ανείπωτα.
Αυτό που κινείται εδώ σπάνια είναι η γραμμή βάσης. Στον ψηλό πόλο το κενό ανοίγει ανάμεσα στο να αποφασίσεις και στο να ακούσεις: η θέση έχει σχηματιστεί πριν τελειώσει το δωμάτιο. Στον χαμηλό πόλο το κενό είναι καθυστέρηση, η απόσταση ανάμεσα στη σκέψη και στο να τη βάλεις στο τραπέζι. Γι αυτό η εκπαιδευμένη συμπεριφορά μοιάζει με αλλαγή χαρακτήρα ενώ η προδιάθεση στέκεται εκεί που ήταν.
Στα χαρακτηριστικά των Big Five γύρω στη μισή διαφοροποίηση ανάμεσα στα άτομα συμβαδίζει με την κληρονομικότητα, ενώ το μεγαλύτερο κομμάτι του υπόλοιπου αποδίδεται σε εμπειρίες που δεν τις μοιράζονται ούτε αδέρφια του ίδιου σπιτιού. Χώρος για μετακίνηση υπάρχει, μόνο που η μετακίνηση γίνεται αργά: η κατάταξη των ανθρώπων μεταξύ τους αντέχει για μια δεκαετία, άρα η αλλαγή μοιάζει με ολίσθηση και όχι με διακόπτη.
Η τάση στον πληθυσμό ανεβαίνει ελαφρά σε αυτή την κλίμακα, και σε αυτό ξεχωρίζει από τις ίδιες της τις αδερφές. Στις νόρμες μας οι άνδρες κερδίζουν περίπου 1,6 μονάδα ανάμεσα στην ομάδα κάτω των 21 και σε εκείνη πάνω από 60, οι γυναίκες γύρω στο 0,4, ενώ η Αναζήτηση Εντάσεων πέφτει κατά 9 και 11 μονάδες στο ίδιο διάστημα. Πρόκειται για διαφορετικούς ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών και όχι για παρακολούθηση ενός ατόμου, οπότε η κλίση διαβάζεται ως τάση.
Ένας αριθμός δεν λέει πώς συμπεριφέρεται το δικό σου μείγμα. Υψηλή διεκδικητικότητα δίπλα σε υψηλή Διαλλακτικότητα οδηγεί ένα δωμάτιο εντελώς αλλιώς από υψηλή διεκδικητικότητα δίπλα σε χαμηλή. Σε αυτό το επίπεδο συνδυασμών δουλεύει η πληρωμένη ανάλυση.
Δωρεάν, χωρίς εγγραφή, αποτελέσματα αμέσως
Η έκδοση των 300 ερωτημάτων μετρά τη διεκδικητικότητα με 10 προτάσεις, εκείνη των 120 με 4. Οι απαντήσεις πηγαίνουν από το 1 στο 5, τα αντίστροφα διατυπωμένα ερωτήματα γυρίζουν πριν από το άθροισμα, και το άθροισμα δίνει βαθμολογία ανάμεσα στο 10 και το 50, που ο πίνακας νορμών για το φύλο και την ηλικία σου κάνει εκατοστημόριο. Η σύντομη έκδοση χάνει εδώ ασυνήθιστα λίγα: άλφα 0,862 με 10 προτάσεις και 0,856 με 4.
Το άλφα δείχνει πόσο καλά ταιριάζουν μεταξύ τους οι προτάσεις της ίδιας κλίμακας. Στην έρευνα η τιμή από 0,70 και πάνω θεωρείται στέρεη. Υπολογίσαμε τα νούμερα μόνοι μας από τα ανοιχτά δεδομένα του Johnson, οπότε συγκρίνονται με τα δημοσιευμένα.
Οι προτάσεις δεν τυπώνονται σε αυτή τη σελίδα επίτηδες. Όποιος έχει δει από πριν τι ψαρεύει μια κλίμακα απαντά αλλιώς, οπότε τα ερωτήματα εμφανίζονται μόνο αφού ξεκινήσει το τεστ.
300 ερωτήσεις · περίπου 40 λεπτά
Κάνε το πλήρες τεστ120 ερωτήσεις · περίπου 15 λεπτά
Κάνε τη σύντομη έκδοσηΔωρεάν, χωρίς εγγραφή, αποτελέσματα αμέσως
Βάλε τον δείκτη εκεί που νομίζεις ότι στέκεσαι σε σχέση με τους άλλους, μετά κάνε το τεστ και δες πόσο έπεσε έξω η εκτίμηση.
Το 0 σημαίνει χαμηλότερα από σχεδόν όλους όσους έκαναν το τεστ, το 100 σημαίνει υψηλότερα από σχεδόν όλους.
Αυτή είναι μια εκτίμηση, όχι μέτρηση. Το τεστ συγκρίνει τις απαντήσεις σου με νόρμες από πραγματικούς ανθρώπους.
Όχι, και τα δεδομένα είναι ασυνήθιστα καθαρά. Στο δείγμα μας αυτή η πτυχή με τον Θυμό στέκονται στο μείον 0,03, δηλαδή δεν υπάρχει καμία σχέση: οι υψηλές βαθμολογίες δεν ανήκουν σε πιο θυμωμένους ανθρώπους. Η επιθετικότητα είναι συμπεριφορά που στοχεύει κάποιον, η διεκδικητικότητα είναι ετοιμότητα να δηλώσεις θέση. Το ένα εμφανίζεται μια χαρά χωρίς το άλλο.
Σημαίνει ότι πιθανότερα καταλήγεις να ηγείσαι, που είναι άλλος ισχυρισμός. Η κλίμακα περιγράφει ποιος προχωρά μπροστά σε μια ομάδα χωρίς αρχηγό, όχι ποιος διαβάζει σωστά μια κατάσταση ή βγάζει το καλύτερο από τους ανθρώπους. Μεγάλο μέρος της δουλειάς που κρατά μια ομάδα όρθια το κάνουν άτομα που δεν χρειάζονται το μικρόφωνο.
Η ισοπέδωση είναι πραγματική και αφορά ειδικά αυτή την κλίμακα: τα φύλα απέχουν 0,05 μονάδες, η μικρότερη απόσταση και από τις 30 πτυχές, ενώ το ίδιο δείγμα τα χωρίζει κατά 4,3 μονάδες στο άγχος. Μηδέν πάντως δεν είναι, και η αιτία δεν έχει κλείσει στη βιβλιογραφία. Είναι δήλωση για μέσους όρους ομάδων, όχι για δύο συγκεκριμένα άτομα.
Η εξωστρέφεια είναι η διάσταση, η διεκδικητικότητα μία από τις έξι πτυχές της. Στα δεδομένα μας η πτυχή συσχετίζεται 0,75 με τη διάσταση και 0,61 με τη διάσταση αφού αφαιρεθεί η ίδια, οπότε κινούνται μαζί χωρίς να ταυτίζονται. Μπορεί κανείς να βαθμολογηθεί ψηλά εδώ και να μείνει στη μεσαία ζώνη συνολικά, αν η ζεστασιά, η παρέα και η αναζήτηση εντάσεων στέκονται χαμηλότερα.
Η συμπεριφορά ναι, και αρκετά γρήγορα: το τι λες και το πώς κρατάς μια θέση μαθαίνονται. Η προδιάθεση από κάτω κινείται αργά, και στον πληθυσμό ανεβαίνει λίγο με την ηλικία. Κάποιος με πολλή εξάσκηση στον λόγο μπορεί να κρατά χαμηλή βαθμολογία, επειδή η κλίμακα μετρά το σημείο στο οποίο επιστρέφεις και όχι το ταβάνι σου.
Εδώ φτάνει καλύτερα από ό,τι συνήθως. Μετρήσαμε άλφα 0,862 για την έκδοση με 10 προτάσεις και 0,856 για εκείνη με 4, στα ανοιχτά δεδομένα του Johnson. Οι περισσότερες πτυχές χάνουν πολύ περισσότερα όταν κονταίνουν, κάποιες έως και 0,18, οπότε σε αυτή την κλίμακα η σύντομη διαδρομή διαβάζεται με σιγουριά.
Τριάντα πτυχές, δέκα προτάσεις για την καθεμία στη μεγάλη έκδοση και τέσσερις στη σύντομη. Καμία από τις δύο δεν κοστίζει τίποτα, και τα εκατοστημόρια βγαίνουν μόλις απαντήσεις την τελευταία ερώτηση.
Δωρεάν, χωρίς εγγραφή, αποτελέσματα αμέσως