IPIP-NEO

Ekstrawersja · Podskala E5

Poszukiwanie wrażeńE5

Poszukiwanie wrażeń to wielkość porcji, po której dzień wydaje się żywy. Nie odwaga i nie brawura: ile hałasu, prędkości i nowości potrzebuje twój układ, zanim zwykłe popołudnie zacznie się liczyć jako ciekawe. Jedni ruszają po tę porcję sami, innym wystarcza cicha kuchnia i jedna dobra rozmowa.

  • Piąta podskala ekstrawersji
  • Dziesięć stwierdzeń w wersji pełnej
  • Z wiekiem spada najmocniej z trzydziestu
  • Bezpłatnie, bez zakładania konta

Za darmo, bez rejestracji, wynik od razu

Co mierzy ta skala

Poszukiwanie wrażeń mierzy, jak mocny musi być bodziec, żeby w ogóle coś ci dał. Stwierdzenia krążą wokół hałasu, prędkości, tłumu, jasnych miejsc i pociągu do rzeczy ryzykownych, branych dla samego uczucia. Żadne z nich nie pyta, czy ten pociąg zamienia się w czyn. Skala mierzy apetyt, a nie posiłek: dwie osoby z tym samym wynikiem mogą prowadzić życie, które z zewnątrz nie ma ze sobą nic wspólnego.

Podskala mieszka w ekstrawersji, obok przyjazności, towarzystwa i napędu, a rodziny trzyma się luźno. Z resztą własnej domeny łączy ją 0,48, więc człowiek bardzo towarzyski może nie chcieć niczego głośniejszego niż długa kolacja. Najmocniejsza liczba na karcie tej skali nie należy zresztą do żadnej siostry: z Ostrożnością, stojącą w sumienności, wychodzi minus 0,57, szósta pod względem przeciwstawności para spośród wszystkich 435 możliwych.

Wynik opisuje poziom spoczynkowy, a nie sezon. Ten sam korytarz nudzi po miesiącu każdego, a po głośnym tygodniu każdy ma dosyć. Skala łapie poziom, do którego apetyt wraca, kiedy życie przestaje go podkręcać albo dociskać. Akurat ten poziom jako jedyny na tej stronie przesuwa się przez dorosłość tak mocno, że widać to w normach gołym okiem.

W literaturze badawczej ten sam teren opisuje starszy konstrukt Zuckermana, po polsku zwykle poszukiwanie doznań. Nasze stwierdzenia pochodzą z puli IPIP w domenie publicznej, w redakcji Johnsona.

Trzy rzeczy, którymi to nie jest

Słowo wrażenia ciągnie za sobą trzy sąsiednie pomysły, a każdy z nich przestawia sens tego samego wysokiego wyniku.

Konstrukt Zuckermana

Zuckerman opisał swoją skalę kilkadziesiąt lat przed dzisiejszą mapą Wielkiej Piątki i zmieścił w niej więcej niż my: pociąg do ryzyka i przygody, polowanie na nowość, rozhamowanie oraz to, jak źle człowiek znosi nudę. Nasza podskala bierze rdzeń tamtej idei i osadza go w ekstrawersji. Obie mocno na siebie zachodzą, jedna jednak nie zastępuje drugiej: tamta obejmuje szersze pole, ta ma swoje miejsce w określonej rodzinie cech.

Otwartość na przygody (O4)

Obie skale idą razem na 0,43, tylko chcą czegoś innego. Otwartość na przygody należy do otwartości i pyta o nieznane: inna kuchnia, obce miasto, niewygodna myśl. Tutaj chodzi o natężenie, czyli o głośność, prędkość i ryzyko cielesne, przy czym doskonale znany zjazd na nartach działa równie dobrze jak zjazd pierwszy raz w życiu. Można skakać ze spadochronem i przez lata zamawiać w tym samym barze to samo danie.

Brak umiaru (N5)

To nie jest druga strona tej samej monety, choć obie nazwy leżą blisko siebie. Chcieć mocnego wrażenia i nie umieć się powstrzymać to dwa osobne mechanizmy: w danych wiąże je 0,24, a z Samodyscypliną wychodzi minus 0,07, czyli tyle co nic. Trudną wspinaczkę przygotowuje się nieraz przez rok, z decyzją o odwrocie ustaloną wcześniej, i apetyt na natężenie nie ma z takim planem sporu.

Oba końce działają

Zdrowego końca tu nie ma. Różni je wielkość porcji, a każda wielkość przynosi ze sobą własne sprawy do pilnowania.

Wysokie poszukiwanie wrażeń: porcja musi być duża

Jasne, szybkie i głośne odzywa się w tobie tak, jak w innych odzywa się zwyczajne, więc ruszasz tego szukać. To ty proponujesz wyjazd, którego nikt nie planował, bierzesz zadanie z dramatem w środku i trzymasz stół przy rozmowie długo po północy. Rachunek przychodzi nudą, a nuda jest tu realnym kosztem, nie humorem: spokojny miesiąc potrafi zabrać więcej sił niż tydzień awarii.

  • Spokojny tydzień zaczyna wyglądać na tydzień zgubiony
  • Zgłaszasz się po tę część roboty, którą reszta nazywa ryzykowną
  • Gotowy plan zmienia się po drodze, czysto dla odmiany
  • Hałas i prędkość dodają ci energii, zamiast ją zabierać

Potrzebujesz intensywności: prędkości, hałasu, ryzyka, nowych wrażeń. Nuda naprawdę boli, a ten głód lepiej karmić świadomie, bo inaczej karmi się sam.

Niskie poszukiwanie wrażeń: wystarcza mała porcja

Bierzesz pełny zwrot z rzeczy, które amatorowi mocnych wrażeń nie ruszyłyby wcale: znana trasa, długi obiad, książka doczytana porządnie do końca. Niczego nie trzeba podkręcać, żeby dzień się zaliczył, więc twoja obecność wyrównuje tempo wszystkim wokół. Cenę widać na brzegach: wyjazd wart swojej niewygody bywa odrzucony jednym zdaniem, zanim ktokolwiek zdąży opowiedzieć, po co właściwie tam jechać.

  • Dobry wieczór wolisz powtórzyć, niż wymieniać na nieznany
  • Prędkość i hałas zjadają twoją energię, zamiast ją dawać
  • Przewidywalne dwa tygodnie czytasz jako dobre dwa tygodnie
  • Cudza rozrywka brzmi czasem po prostu męcząco

Twoje przyjemności są spokojne i głębokie: długa kolacja, znajomy szlak, skończona książka. Adrenalina to przyprawa, którą zamawiasz rzadko.

Około czterech profili na dziesięć stoi w środkowym paśmie, gdzie apetyt jest prawdziwy i daje się zaspokoić. Koncert, szybka droga albo niezaplanowany weekend robią swoje, a potem ciche dwa tygodnie są mile widziane, a nie puste.

Pasma niskie, przeciętne i wysokie wyznacza konwencja percentyli 30/40/30 z norm Johnsona. Wysoki wynik to upodobanie do natężenia, a nie wyrok na czyimś rozsądku, i nic na tej stronie nie mówi, że pójście za apetytem jest w konkretnej sprawie dobrym pomysłem.

Gdzie naprawdę stoją wyniki

Dziesięć odpowiedzi składa się na wynik surowy od 10 do 50. Krzywa poniżej powstała ze 135 947 ukończonych profili wersji pełnej, a czytać ją warto osobno dla każdej płci: te dwie krzywe nie leżą na sobie.

Kluczowe percentyle w tabeli
PercentylWynik surowy
1023
2528
5034
7539
9044

Połowa mężczyzn mieści się między 29 a 40 punktami, połowa kobiet między 27 a 39, mediany wynoszą 34 i 33. Percentyl porównuje cię z osobami tej samej płci i tego samego wieku, które wypełniły ten test, czyli z próbą, która sama zdecydowała się odpowiadać na ankietę w internecie.

Wiek robi tu prawie całą robotę

Jedna liczba na tej stronie jest większa niż cokolwiek porównywalnego na pozostałych dwudziestu dziewięciu stronach podskal, i należy do wieku.

Między grupą przed 21 rokiem życia a grupą po sześćdziesiątce skala spada o mniej więcej 10 punktów: mężczyźni z 35,4 do 26,1, kobiety z 34,8 do 23,7. Żadna inna podskala nie przechodzi nawet połowy tej drogi, a następna w kolejności, Depresyjność, przesuwa się o 4,2. Cała ekstrawersja traci w tym samym czasie około 13 punktów, a większość tego ubytku wynosi ta jedna skala. Płeć działa słabiej: mężczyźni mają średnio 33,5 wobec 32,2 u kobiet.

Poszukiwanie wrażeń wśród sześciu podskal ekstrawersji

Ekstrawersja oddaje jedną liczbę za sześć różnych apetytów, a ten zgadza się z resztą najsłabiej. W rodzinie trzyma się Towarzyskości na 0,54 i Pogody ducha na 0,40, natomiast najmocniejsza jego więź wskazuje poza domenę, na Ostrożność z minus 0,57.

PrzyjaznośćTowarzyskośćAsertywnośćPoziom aktywnościPoszukiwanie wrażeńPogoda ducha

Gdzie to widać w praktyce

W pracy

W pracy wysoki wynik widać jako apetyt na zadanie brudne i nieuporządkowane: premiera, awaria, klient, po którego nikt nie sięga. Takie rzeczy robi dobrze ktoś, kto nie zużywa sił na podtrzymywanie w sobie zainteresowania. Rachunek spada na utrzymaniową połowę każdej roli, na kontrole i na drugi rok stabilnego projektu, gdzie uwaga po cichu ucieka. Niski wynik wygrywa dokładnie tam, gdzie wysoki się nudzi.

Z ludźmi

W bliskich relacjach różnica wypływa wokół weekendów i wakacji, a nie gdzieś głębiej. Wysokie wyniki proponują wyjazd, biorą bilety na coś głośnego i chcą do tego towarzystwa, co bywa hojne i bywa męczące dla drugiej strony, jeśli ta liczyła na wolną sobotę. Niskie dają ustalony rytm i potrafią odczytać cudzy niepokój jako pretensję do siebie, choć zwykle nie chodzi o żadną ocenę. To dwa różne progi tego samego wieczoru.

W twoim rozwoju

W rozwoju uczciwym celem nie jest chcieć mniej. Na krótkim odcinku ten apetyt należy do rzeczy najbardziej upartych na tej stronie, a przez dekady i tak opada sam, bez niczyjej decyzji. Wybrać można koryto: czy pociąg idzie na sport, scenę albo robotę o wysokiej stawce, czy na coś, co jedynie zapełnia wieczór. Na dolnym krańcu pożyteczny ruch biegnie w drugą stronę i mieści się w jednej rzeczy na miesiąc, bez przebudowy charakteru.

Czy to się zmienia?

W tej podskali ruch nie zostaje hipotezą: przychodzi prawie do każdego i biegnie w jedną stronę. Samo pochodzenie różnic wygląda za to zwyczajnie, tak jak w całej Wielkiej Piątce. Około połowy tego, czym ludzie się od siebie różnią, idzie z wyposażenia wrodzonego, a większość pozostałej części z doświadczeń osobistych, których nie dzieli nawet rodzeństwo wychowane pod jednym dachem. Zapasu na zmianę zostaje więc dużo i akurat tutaj dobrze widać, dokąd ta zmiana prowadzi.

Nachylenie jest strome i skierowane w dół. W naszych normach grupa przed 21 rokiem życia stoi około 10 punktów wyżej niż grupa po sześćdziesiątce, a jest to największa różnica wiekowa wśród wszystkich podskal testu. Obraz zgadza się z tym, co badacze nazywają dojrzewaniem: apetyt na natężenie stygnie, a sumienność w tym samym czasie rośnie. Porównywani są przy tym różni ludzie w różnym wieku, więc mamy tendencję próby, a nie zapowiedź czyjejś biografii.

Jedna liczba gubi towarzystwo, w którym żyje. Wysokie poszukiwanie wrażeń przy wysokiej Ostrożności daje starannego organizatora rzeczy niebezpiecznych, przy niskiej coś zupełnie innego. Takie pary czyta płatna analiza wyniku.

Za darmo, bez rejestracji, wynik od razu

Jak powstaje wynik

W wersji z 300 pozycji podskalę mierzy 10 stwierdzeń, w wersji ze 120 cztery. Odpowiedzi idą od 1 do 5, pozycje sformułowane odwrotnie przekręca się przed sumowaniem, a suma od 10 do 50 trafia do tabeli norm dla twojej płci i grupy wiekowej i wraca stamtąd jako percentyl. Alfa wynosi 0,85 przy dziesięciu stwierdzeniach i 0,74 przy czterech, więc skracanie kosztuje tu więcej dokładności niż na sąsiednich skalach.

IPIP-NEO-300Stwierdzenia: 10Rzetelność, alfa 0.85Próba: 135 947
IPIP-NEO-120Stwierdzenia: 4Rzetelność, alfa 0.74Próba: 385 801

Alfa pokazuje, jak dobrze stwierdzenia jednej skali zgadzają się ze sobą. W badaniach wartość od 0,70 uznaje się za solidną. Policzyliśmy te liczby sami na otwartych danych Johnsona, więc można je porównać z opublikowanymi.

Samych stwierdzeń tutaj nie pokazujemy i jest to decyzja celowa. Kto zna pozycję przed testem, odpowiada na nią inaczej, więc lista otwiera się dopiero po starcie.

Za darmo, bez rejestracji, wynik od razu

Najpierw strzał, potem pomiar

W tej skali ludzie mylą się częściej niż na sąsiednich i zwykle w przewidywalną stronę. Ustaw suwak tam, gdzie widzisz siebie na tle innych, potem wypełnij test i sprawdź, w którą stronę poszedł błąd.

50
Spokój i równośćŁaknie mocnych wrażeń
Twoje przypuszczenie
50 na 100Przeciętny

0 oznacza niżej niż prawie wszyscy, którzy wypełnili test, 100 oznacza wyżej niż prawie wszyscy.

To przypuszczenie, nie pomiar. Test porównuje Twoje odpowiedzi z normami prawdziwych osób.

O co pytają najczęściej

Czy wysoki wynik to to samo co brawura?

Nie, a liczby mówią to wprost. Chcieć natężenia i nie umieć się powstrzymać to dwie osobne skale: z Brakiem umiaru wychodzi tu 0,24, a z Samodyscypliną minus 0,07. Wynik opisuje to, co sprawia ci przyjemność, a nie to, co z tą przyjemnością robisz. Hamulec i rozwagę mierzą inne podskale.

Dlaczego wynik tak mocno spada z wiekiem?

Bo jest to podskala, którą wiek rusza najmocniej z całych trzydziestu. W naszych normach grupa przed 21 rokiem życia stoi blisko 35 punktów, a grupa po sześćdziesiątce blisko 25, podczas gdy następna w kolejności skala testu przesuwa się o 4,2. Zwykłe wyjaśnienie to dojrzewanie. Mierzono jednak różnych ludzi w różnym wieku, więc jest to tendencja, a nie prognoza.

Czy to jest to samo co poszukiwanie doznań?

Prawie, i to zachodzenie jest zamierzone. Konstrukt Zuckermana powstał wcześniej i obejmuje szersze pole: ryzyko i przygodę, nowość, rozhamowanie oraz podatność na nudę. Podskala Wielkiej Piątki bierze z tego rdzeń i osadza go w ekstrawersji, obok towarzyskości i napędu. Polskie nazwy obu rzeczy brzmią podobnie, zakres jednak nie jest ten sam.

Dlaczego mężczyźni mają tu wyższe wyniki?

W naszej próbie mężczyźni mają średnio 33,5, kobiety 32,2, czyli różnicę 1,3 punktu na rozpiętości czterdziestu. To jedna z zaledwie sześciu podskal wśród trzydziestu, gdzie wyżej wychodzą mężczyźni, i jedyna taka w ekstrawersji, bo na pozostałych pięciu prowadzą kobiety. Różnica opisuje średnie grup, a nie dwoje konkretnych ludzi.

Czym różni się to od ekstrawersji jako całości?

Ekstrawersja to domena, a to jedna z jej sześciu podskal. Z domeną łączy ją 0,66, a po odjęciu jej samej 0,48, druga najluźniejsza więź w tej rodzinie, po Poziomie aktywności. Dlatego wysoki wynik domenowy mówi niewiele o tym, jak mocnych wrażeń ktoś potrzebuje, a osobny percentyl dla tej skali bywa zaskoczeniem.

Czy krótka wersja z czterech stwierdzeń wystarczy?

Da się jej używać, ale akurat tutaj jest wyraźnie słabsza. Na otwartych danych Johnsona alfa wyszła 0,847 przy dziesięciu stwierdzeniach i 0,737 przy czterech. Strata 0,11 należy do większych w całym teście, więc jeśli masz do dyspozycji kwadrans więcej, pełna wersja czyta tę skalę znacznie pewniej.

Sprawdź, jak dużej porcji potrzebujesz

Wersja pełna mierzy wszystkie trzydzieści podskal, krótsza obchodzi tę samą mapę mniejszą liczbą stwierdzeń. Jedna i druga nic nie kosztuje, a percentyl dla tej skali przychodzi razem z całym wynikiem.

Za darmo, bez rejestracji, wynik od razu